در مرتبهء دوم نيز چهار كتاب است : كتاب اول - « كتاب اسطقسات » ، كه در يك مقاله تنظيم گرديده است - از اين كتاب چنين مستفاد مىگردد كه بدن انسان و هرچه طرف احتياج بدن است همگى سريع التغير و قابل استحاله مىباشند . من جمله اسطقسات بدن است ، يعنى اعضائى كه اجزاى آنها متشابهند ، مثل استخوان‌ها و اعصاب و شرائين و عروق و غشاء آنها و گوشت و پيه و امثال آنها . اسطقس اين اعضاء اخلاط است ، يعنى خون و صفرا و سوداء و بلغم و اسطقس اين اخلاط ، آتش و هوا و آب و زمين است ، زيرا مبداء تكون اين چهار عنصر و انحلال آنها از همين راه مىباشد . بايد دانست كه اسطقسات نيز قابل تغيير و استحاله مىباشند . اين كتاب مخصوص كسانى است كه قصد تكميل علم طب را دارند ؛ كتاب دوم - « كتاب المزاج » كه مشتمل بر سه مقاله مىباشد . از اين كتاب اصناف و انواع مزاجها و قوام هريك از آنها را مىتوان شناخت و دلائل صورت هر عارضه‌اى را نشان مىدهد ؛ كتاب سوم - « كتاب القوى الطبيعيه » كه مشتمل بر سه مقاله مىباشد . از اين كتاب قواى مدبره طبيعت بدن و اسباب آنها و نشانيهائى كه دلالت بر آنها دارند ، شناخته مىشوند ؛ كتاب چهارم - « كتاب التشريح الصغير » كه مشتمل بر پنج مقاله است و جالينوس آنها را بطور متفرق تنظيم كرده است . اسكندرانيان آنها را جمع كرده و آن را يك كتاب نموده‌اند . از اين كتاب اعضاى بدن كه باهم متشابه هستند و تعداد آنها و آنچه كه طرف احتياج آنها است ، شناخته مىشوند . كتابهائى كه در اين مرتبه يعنى مرتبهء دوم مورد تدريس و مطالعه است ، تمام در امور طبيعى مربوط به بدن مىباشند ، يعنى قوام و استقامت بدن منوط به آنها است و اگر شخص متعلم آنها را مطالعه كند و دوستدار تعلم باشد ، مشتاق دانستن تمام امورى كه متعلق به بدن است خواهد شد ؛ اما در باب كتاب « المزاج » متعلم شوق دانستن مقاله مربوط به تروتازگى بدن